Actualiteiten rond erfelijkheid en genetica

 

Erfocentrum vierwekelijkse Nieuwsservice (55)

13 maart 2008

 

 

Op moleculair niveau: overeenkomst tussen Bardet-Biedl en Meckel-Gruber syndroom

Onderzoekers van de John Hopkins University (VS) hebben aangetoond dat het Bardet-Biedl syndroom (BBS) en  het  Meckel-Gruber syndroom (MKS) op moleculair niveau op elkaar lijken. Onderzoek van 200 BBS patiënten leverde zes families op die naast veranderingen in BBS genen ook veranderingen in MKS genen hadden. Deze MKS genen werden gebruikt voor onderzoek bij zebravissen. Zebravissen zonder de MKS genen kregen dezelfde kenmerken als zebravissen met BBS. Daarnaast stelden de onderzoekers vast dat drie genen ,  waarvan men eerder dacht dat ze een bijdrage leveren aan het  ontstaan van MKS, eigenlijk genen zijn die betrokken zijn bij het ontstaan van BBS. De resultaten zijn op 9 maart online gepubliceerd in Nature Genetics onder de titel: “Hypomorphic mutations in syndromic encephalocele genes are associated with Bardet-Biedl syndrome

Bron: EurekAlert, 9 mrt. 2008

Klf’s belangrijk bij in stand houden pluripotente vermogen embryonale stamcellen

Embryonale stamcellen hebben de eigenschap nog uit te kunnen groeien tot allerlei weefsels, terwijl volwassen stamcellen dit niet meer kunnen.   Onderzoekers van het Genome Institute of Singapore en internationale collega’s hebben gevonden dat Klf4, samen met Klf2 en Klf5, ervoor kan zorgen dat de belangrijkste eigenschap van embryonale stamcellen, het pluripotente vermogen (het vermogen om te kunnen blijven uitgroeien tot allerlei weefsels), behouden blijft. De Klf’s zijn een groep stoffen die allerlei processen reguleren zoals de ontwikkeling en sterfte van een cel. Uit het onderzoek blijkt dat de Klf’s het Nagog -gen en andere genen aansturen, die belangrijk zijn bij het in stand houden van het embryonale stamcel stadium. Verder bleek dat de Klf’s, als het nodig is, elkaars rol kunnen overnemen.  De onderzoekers vermoeden dat de manier waarop Klf’s en Nanog samenwerken er toe kan leiden dat volwassen stamcellen weer embryonale stamcellen ‘kunnen worden’ zoals eerder bleek uit Japans en Amerikaans onderzoek (zie: “Huidcellen tot embryonale staat teruggebracht”, Actualiteiten rond Erfelijkheid en Genetica, nr 52 van 22 nov. 2007 )

In Nature Cell Biology (vol 10, nr. 3, p. 353 – 360) doen de onderzoekers onder de titel “A core Klf circuitry that regulates self-renewal of embryonic stem cells” verslag.

Bron: Genome Institute of Singapore, 4 mrt. 2008

 

Marker voor borstkanker op chromosoom 6

Onderzoekers van het Memorial Sloan-Kettering Cancer Center (MSKCC) en het National Cancer Institute onderzochten DNA-monsters uit de VS, Canada en Israel. Alle 249 deelnemende families zijn van Ashkenazisch-joodse herkomst. In deze families komen meerdere gevallen van borstkanker voor, maar er is geen sprake van mutaties in de BRCA-genen. Vrouwen met de nieuw gevonden DNA-variant op chromosoom 6 hebben een 1,4 keer grotere kans borstkanker te ontwikkelen dan degenen zonder die variant. De onderzoekers benadrukken dat de test nog geen klinische toepassing heeft en ook niet tot een aanpassing van de screeningsrichtlijnen voor familiaire borstkanker zal leiden.
De resultaten zijn online gepubliceerd in Proceedings of the National Academy of Sciences van 7 maart jl. onder de titel Genome-wide association study provides evidence for a breast cancer risk locus at 6q22.33

Bron: Persbericht Memorial Sloan-Kettering Cancer Center, 3 mrt. 2008

Eiwit FOX03a handhaaft functie memory T cellen bij HIV-geïnfecteerden zonder kenmerken AIDS 

Uit een Canadese studie blijkt dat bij sommige HIV-geïnfecteerden het eiwit FOX03a actief blijft waardoor de functie van memory T cellen gehandhaafd blijft. Deze mensen ontwikkelen geen  kenmerken van AIDS. Onderzoekers van de Canadese Université de Montréal en Centre Hospitalier de l’Université de Montréal en het Franse Institut National de la Santé et de la Recherche Médicale (Inserm) en collega’s berichten hierover in het tijdschrift Nature Medicine. Als mensen een infectie met HIV oplopen, neemt het aantal memory T cellen af, waardoor ze kenmerken van AIDS ontwikkelen. Memory T cellen zijn betrokken bij de afweer; ze kunnen levenslang ziekteverwekkers blijven herkennen. De resultaten dragen mogelijk bij aan de ontwikkeling van een HIV-vaccin. Daarnaast hoopt men door dit onderzoek meer inzicht te krijgen in de werking van het afweersysteem bij andere infectieziekten.

Artikelgegevens: “Transcription factor FOXO3a controls the persistence of memory CD4+ T cells during HIV infection”

IN: Nature Medicine,1 mrt. 2008, p. 266 - 274

Bron: EurekAlert, 3 mrt. 2008

 

Klinische symptomen Progeria (HGPS) door verandering in adulte stamcellen

In 2003 werd bekend dat de oorzaak van Hutchinson-Gilford Progeria Syndroom (HGPS) gelegen is in een mutatie op het eiwit progerin. Onderzoekers van het NCI Center for Cancer Research onderzochten in een laboratoriumopstelling de effecten van progerin op adulte mesenchymale stamcellen. Het gemuteerde progerin blijkt de normale wijze van uitrijping naar de verschillende weefsels te verstoren door in te werken op de NOTCH signaling pathway. De resultaten van het onderzoek bieden inzicht in de oorzaken van HGPS, maar ook in het normale menselijke verouderingsproces.
Artikelgegevens: Scaffidi P and Misteli T. “Lamin A-dependent misregulation of adult stem cells associated with accelerated aging”.

IN: Nature Cell Biology, 2 mrt. 2008.

Bron: EurekAlert, 2 mrt. 2008

 

Promotie-onderzoek leidt tot ontdekking nieuwe groep coderende genen

Tijdens zijn promotie-onderzoek naar genidentificatie in levende cellen ontdekte Sergei Denissov dat de mens mogelijk twee maal zoveel genen heeft dan eerder gedacht.

De ongeveer 30.000 bekende genen coderen voor eiwitten, de nieuw ontdekte genen coderen voor diverse RNA’s die niet omgezet worden in eiwit, maar andere belangrijke celfuncties hebben. De genen van de mens blijken in drie onderdelen verdeeld te kunnen worden: genen die coderen voor eiwitten, kleine genen voor niet-coderend RNA en genen voor ribosomaal RNA. Denissov ontdekte ook dat er een vorm van communicatie tussen de verschillende groepen genen is; zo nu en dan schakelt een sleutel uit de ene groep een gen aan op een andere 
Sergei Denissov deed zijn promotieonderzoek bij het Nijmegen Centre for Molecular Life Sciences (NCMLS) van de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij is op 5 maart jl. gepromoveerd, de titel van zijn proefschrift is :Transcription regulation of human genes: Novel aspects and mechanisms”

Bron: Persbericht Radboud Universiteit, 20 febr. 2008

 

EUROCAT start met nieuwsbrief over aangeboren aandoeningen 
De European Surveillance of Congenital Anomalies (EUROCAT), een netwerk van 41 gegevensbanken uit 20 Europese landen, heeft sinds de start in 1979 heeft de gegevens van meer dan 400.000 gevallen van aangeboren aandoeningen op een gestandaardiseerde manier geregistreerd en stelt die beschikbaar voor onderzoek. De nieuwsbrief zal naast nieuwsberichten ook artikelen publiceren over prevalentie, risicofactoren, preventie en screening van aangeboren aandoeningen. EUROCAT werkt ook aan een serie publicaties over de epidemiologie van erfelijke syndromen die prenataal of in het eerste levensjaar worden gediagnosticeerd. De nieuwsbrief zal tweemaal per jaar verschijnen.

Men kan zich per e-mail opgeven voor de Nieuwsbrief.

Bron: OrphaNews Europe, 13 februari 2008

Aanwijzingen voor erfelijke component bij vóórkomen Leeftijdsgebonden Macula Degeneratie

In het kader van zijn promotieonderzoek onderzochten Camiel Boon en zijn collega’s de erfelijke oorzaken van basal laminar drusen, dit is een zeldzame familiale oogaandoening die sterk lijkt op Leeftijdsgebonden Macula Degeneratie (LMD). In een aantal families met basal laminar drusen werden mutaties gevonden in één van de twee kopieën van het CFH-gen. De onderzoekers toonden aan dat mensen alleen basal laminar drusen krijgen als zij, naast deze mutaties op het ene CFH-gen, óók drager zijn van de risicovariant voor LMD op de andere kopie van het CFH-gen. Mogelijk spelen erfelijke factoren bij LMD een belangrijker rol dan tot nu toe gedacht.

De rol van het CFH-gen en van andere genen uit het complementsysteem wordt op dit moment in een grote internationale database van LMD-patiënten getest.

Artikelgegevens: “Basal Laminar Drusen Caused by Compound Heterozygous Variants in the CFH Gene IN: The American Journal of Human Genetics, 8 febr. 2008, p. 516 e.v.

Bron: Persbericht UMC St Radboud, 8 febr. 2008


Embryo’s gemaakt met het DNA van drie personen
Het is onderzoekers van de afdeling Neurology van de Newcastle University gelukt om menselijke embryo’s te maken met het erfelijk materiaal van twee vrouwen en een man.
Uit tien bevruchte eicellen van een echtpaar werd het mitochondriële DNA verwijderd en vervangen door het mitochondrieel DNA van een andere vrouw. De bevruchte eicellen waren gemaakt voor een vruchtbaarheidsbehandeling, maar werden uiteindelijk niet hiervoor gebruikt. De embryo’s met DNA van drie personen ontwikkelden zich normaal, maar werden na zes dagen vernietigd. Dit onderzoek betekent een doorbraak in het voorkomen van ziekten die via het mitochondriële DNA worden doorgegeven, zoals bepaalde spierziekten en bepaalde vormen van diabetes, blindheid en epilepsie. Mitochondrieel DNA wordt in principe alleen via de vrouw doorgegeven en zit in de energiefabrieken van de cel (mitochondria). Prolife groepen zijn tegen het op deze manier veranderen van eicellen.
In september 2005 werd door de HFEA toestemming gegeven voor dit onderzoek.
Bron: Medical News Today, 6 febr. 2008

 

 

 

Redactie: documentatie Erfocentrum

(p.bloem@erfocentrum.nl)

 

Kosten: € 50,00 per jaar

 

 

Aanmelden voor de Erfocentrum Nieuwsservice kan door een e-mail te sturen naar info@erfocentrum.nl onder vermelding van naam, e-mailadres, organisatie, functie en postadres.

 

© Stichting ERFO-centrum

 

Het Erfocentrum is bedoeld voor iedereen die vragen heeft of informatie zoekt over erfelijkheid, gezondheid en samenleving.

 

Het Erfocentrum is een initiatief van de  Vereniging Samenwerkende Ouder- en Patiëntenorganisaties (VSOP)